عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )
27
كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )
وَ بِئْسَ الْمِهادُ ( 12 ) و بد آرامگاههايى است ( دوزخ دوزخيان را . ) قَدْ كانَ لَكُمْ آيَةٌ شما را شگفتى بود ( سخت نيكو ، ) فِي فِئَتَيْنِ الْتَقَتا دو گروه كه هم روى شدند و هم ديدار ، فِئَةٌ تُقاتِلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ يك گروه كشتن مىكردند در پيدا كردن راه بخداى . وَ أُخْرى كافِرَةٌ و ديگر گروه كافران به خدا ، يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ ( اين گروه مسلمانان گروه كافران را ) مىديدند بشمار دو بار چند خويشتن ، رَأْيَ الْعَيْنِ بر ديدار چشم آشكارا وَ اللَّهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهِ مَنْ يَشاءُ و خداى نيرو ميدهد او را كه خواهد به يارى دادن خود ، إِنَّ فِي ذلِكَ لَعِبْرَةً لِأُولِي الْأَبْصارِ ( 13 ) در آنچه شما ديديد عبرتى است بينايان ( و خردمندان ) را . النوبة الثانية قوله تعالى : إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا الآيه . . . مشركان قريش و جهودان قريظه و نضير در رسول خدا بدرويشى و بىفرزندى بغمز مىديدند ، و بمال و فرزندان خويش مىنازيدند ، و در آن با وى مكاثرت مىساختند ، اين جواب ايشانست ، ميگويد لَنْ تُغْنِيَ عَنْهُمْ أَمْوالُهُمْ وَ لا أَوْلادُهُمْ مِنَ اللَّهِ أى - عند اللَّه ، شيئا . و قيل : من عذاب اللَّه شيئا . فردا ايشان را آن مال و فرزند به كار نيايد بنزديك خدا ، و عذاب خدا از ايشان از هيچيز باز ندارد ، وَ أُولئِكَ هُمْ وَقُودُ النَّارِ ، اين همچنانست كه گفت : وَقُودُهَا النَّاسُ وَ الْحِجارَةُ . وقود - بنصب واو آن چيز است كه به آن آتش افروزند ، از هيزم و جز آن ، و وقود بضم واو و وقد افروختن آتش است همچون ايقاد . كَدَأْبِ آلِ فِرْعَوْنَ دأب نامى است عادت را ، مراد بآنسان و صفت است ، يعنى همچون سان و صفت آل فرعون » . و اين كاف را سه وجه است : يكى آنست كه - هُم وَقُود النار كداب آل فرعون ، اين داب با نار پيوسته ، و اين آل فرعون مضاف با هم ، ميگويد اين مشركان قريش و جهودان هيزم دوزخند چون آل فرعون . آن گه ابتدا كرد و گفت : وَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ اين هم مشركان قريشاند و - هم - آل فرعون ، ميگويد : و ايشان